Kediler Neden Isırır ve Kaçar? Oyun, Stres ve Ağrı

Kediniz birkaç saniye önce yanınızda mırlarken bir anda elinizi ısırıp uzaklaşabilir. Başka bir kedi ise koridorda ayak bileğinize pusu kurup ısırdıktan sonra yeniden saklanabilir. Dışarıdan benzer görünseler de bu iki davranışın altında farklı motivasyonlar bulunabilir.

Kedi davranışını yorumlarken en önemli soru yalnızca “Ne kadar sert ısırdı?” değildir. Isırıktan hemen önce ne olduğu, kedinin vücut dili, davranışın ne zamandır görüldüğü ve başka sağlık değişikliklerinin bulunup bulunmadığı birlikte değerlendirilmelidir.

Kedim Neden Isırıyor? Davranış Analizatörü

Kediler Neden Isırır ve Sonra Kaçar?

“Isırıp kaçma” kediler için ayrı bir davranış kategorisi değildir. Uzaklaşmanın anlamı, ısırığın nedenine göre değişebilir. Kedi sevilmeye son vermek için mesafe yaratabilir, oyun sırasında yeniden pusu pozisyonuna geçebilir veya korktuğu bir durumda güvenli bir yere çekilebilir.

Bu nedenle “ısırdıktan sonra kaçıyor çünkü ceza alacağını biliyor” veya “vahşi av DNA’sı otomatik olarak tetiklendi” gibi tek bir açıklama doğru değildir.

1. Sevilmeye Bağlı Isırma: “Artık Yeter” Mesajı

Bazı kediler sevilmeyi başlatabilir, kısa süre keyif alabilir ve daha sonra etkileşimin bitmesini isteyebilir. Literatürde bu davranış petting-induced aggression veya sevilmeyle ilişkili agresyon olarak tanımlanabilir.

Neden bazı kedilerin temasa diğerlerinden daha kısa süre tolerans gösterdiği tam olarak bilinmemektedir. Aşırı uyarılma olası açıklamalardan biridir; ancak bunun “kıl köklerindeki sinirlerin tam 90–120 saniyede yorulması” veya “statik elektrik benzeri acı oluşması” şeklinde kanıtlanmış bir mekanizması yoktur.

Önemli olan saate bakmak değil kedinin erken sinyallerini fark etmektir:

• Kuyruğun giderek daha hızlı sallanması veya ucu ile vurması
• Kulakların yana veya geriye dönmesi
• Vücudun aniden gerilmesi
• Başını hızla ele doğru çevirmesi
• Pupillerin büyümesi
• Temastan uzaklaşmaya çalışması

En iyi yaklaşım kısa ve yavaş temas kurmak, özellikle baş ve yanak çevresini tercih etmek ve arada durarak kedinin yeniden temas isteyip istemediğine bakmaktır. Karın bölgesini göstermesi de her zaman “karnımı sev” daveti değildir.

Kediniz aynı anda mırlıyorsa bile bunun etkileşime devam etmek istediğini kesin olarak göstermediğini kediler neden mırlar? rehberimizde ayrıntılı olarak ele aldık.

2. Oyun ve Av Davranışının Ellere Yönelmesi

Özellikle yavru ve genç kedilerde pusu kurma, takip etme, sıçrama, yakalama, ön patilerle kavrama ve ısırma normal oyun davranışının parçalarıdır. Sorun, bu davranışın oyuncak yerine insan eli veya ayağına yönelmesidir.

Parmakların battaniye altında oynatılması veya yavrunun elleri yakalamasına izin verilmesi o anda eğlenceli görünebilir; ancak kedi insan uzuvlarının uygun oyun hedefi olduğunu öğrenebilir.

FelineVMA, insan eli yerine uzaktan oynatılan olta tipi oyuncaklar ve fırlatılabilir oyuncaklarla günde en az iki kez kısa oyun fırsatları sunulmasını önerir. Her oyunun tam 15 dakika sürmesi gerekmez; kısa avlanma benzeri oyun serileri daha uygun olabilir.

Akşamları pusu ve koşma davranışları artıyorsa kedilerde gece zoomies rehberimiz çevresel zenginleştirme ve oyun düzeni açısından yardımcı olabilir.

3. Korku ve Kaçış İçin Isırma

Köşeye sıkıştırılmış, zorla tutulmuş veya kaçış yolu engellenmiş bir kedi mesafe oluşturmak için ısırabilir. Bu durumda ısırma “kötülük” veya “dominantlık” değil, kendini korumaya yönelik bir davranış olabilir.

Korku sırasında kulakların geriye yatması, pupillerin genişlemesi, çömelme, tıslama, kuyruğun vücuda çekilmesi veya tüylerin kabarması görülebilir.

Kedi kaçmaya çalışıyorsa onu daha sıkı tutmak veya zorla sevmeye devam etmek ısırma riskini artırabilir. Kedinin kontrol hissini koruyacağı, kısa ve olumlu etkileşimler daha uygundur.

Özellikle taşıma ve veteriner ziyaretlerinde korku belirginleşiyorsa kedi taşıma çantası eğitimi stresin azaltılmasına yardımcı olabilir.

4. Yönlendirilmiş Agresyon

Yönlendirilmiş agresyonda kedi güçlü bir uyarıcıyla karşılaşır fakat ona ulaşamaz. Örneğin pencereden yabancı bir kedi görmüş, evde başka bir kediyle çatışmış veya ani bir olay nedeniyle yoğun şekilde uyarılmış olabilir.

Bu yüksek uyarılma sırasında yakındaki insana veya başka bir hayvana saldırabilir. Buradaki önemli nokta, kedinin o anda “stresini bilinçli olarak sizden çıkarması” değildir. Çok yüksek uyarılmış haldeyken davranış başka bir hedefe yönelmiştir.

Böyle bir kediyi kucağa almayın, dokunmayın ve elle ayırmaya çalışmayın. FelineVMA mümkünse büyük karton, panel veya opak başka bir görsel bariyer kullanarak güvenli mesafe oluşturmayı önerir.

5. Ağrı veya Hastalık Kaynaklı Isırma

Daha önce rahatça dokunulmasına izin veren bir kedinin birden belirli bir bölgesine dokunulduğunda ısırmaya başlaması tıbbi açıdan önemlidir.

Osteoartrit, diş ve ağız hastalıkları, yaralanmalar ve başka ağrılı problemler kedinin dokunmayı engellemek amacıyla savunma davranışı göstermesine yol açabilir. Cornell ayrıca hipertiroidizm ve merkezi sinir sistemi problemleri gibi hastalıkların da bazı kedilerde agresyonla ilişkili olabileceğini belirtmektedir.

Isırma davranışına iştah azalması, saklanma veya belirgin hareket değişikliği eşlik ediyorsa kedilerde iştahsızlık gibi diğer belirtileri de birlikte değerlendirin.

6. “Sevgi Isırığı” Gerçekten Sevgi mi?

Kedi sahipleri deriyi delmeyen hafif ağızlamaları sıklıkla “sevgi ısırığı” olarak adlandırır. Rahat ve sosyal etkileşim sırasında gerçekten hafif ağızlama görülebilir.

Ancak ısırığın hafif olması tek başına kedinin “seni seviyorum” dediğini kanıtlamaz. Aynı hareket etkileşimi bitirme, oyun veya başka bir bağlam içinde de ortaya çıkabilir.

Bu nedenle en güvenilir bilgi ısırığın gücünden çok kedinin vücut dili ve olayın bağlamıdır.

Kedi Isırmadan Önce Hangi Uyarıları Verir?

Kedinin Isırmasını Azaltmak İçin Ne Yapılabilir?

Ellerinizi ve Ayaklarınızı Oyuncak Olarak Kullanmayın

Özellikle yavru kedilerle parmak veya ayak kullanarak oynanması insan vücudunun uygun oyun hedefi haline gelmesine katkıda bulunabilir. Oltalar, fırlatılabilir oyuncaklar ve kedinin yakalayıp kavrayabileceği güvenli oyuncaklar daha uygundur.

Sabit “2 Dakika Kuralı” Yerine Kedinin Onayını İzleyin

Her kedinin dokunulma toleransı farklıdır. Bir kedinin birkaç saniye, diğerinin çok daha uzun süre sevilmek istemesi mümkündür.

Baş ve yanak çevresinde birkaç yavaş dokunuştan sonra durun. Kedi tekrar başını elinize sürtüyor veya teması kendisi başlatıyorsa devam edebilirsiniz. Uzaklaşıyor veya vücudu geriliyorsa etkileşimi bitirin.

Kısa ve Düzenli Oyun Fırsatları Sağlayın

Oyun agresyonunda amaç kediyi yalnızca “yorulana kadar koşturmak” değildir; avlanma davranışının takip, pusu, sıçrama ve yakalama bileşenlerini uygun oyuncaklara yönlendirmektir.

FelineVMA günde en az iki kez nesneyle oyun fırsatı sunmayı önerir ve bu oyunların av davranışını taklit eden birkaç dakikalık kısa seriler halinde yapılabileceğini belirtir.

Ceza Kullanmayın

Vurmak, su püskürtmek, bağırmak veya kediyi fiziksel olarak cezalandırmak korkuyu artırabilir ve insanlara yönelik agresyonu kötüleştirebilir.

Oyun sırasında ısırma gerçekleşirse güvenli şekilde etkileşimi sonlandırın. Bunun tam “5 dakika ceza”, “2 haftada öğrenme” gibi sabit bir süresi yoktur. Önemli olan ellerle oyunu pekiştirmemek ve uygun davranışı tutarlı şekilde ödüllendirmektir.

Kedi Isırdıktan Sonra Neden Yalar?

Isırıp hemen ardından insanı yalayan kediler görülebilir. Ancak bunun “özür dilemek”, “ilişkiyi onarmak” veya yaptığı hatayı telafi etmek olduğu kanıtlanmış değildir.

Yalama sosyal bakım davranışının parçası olabilir, etkileşimin farklı bir bölümüne geçiş olabilir veya ısırıkla doğrudan ilişkili olmayabilir. İnsan duygularını kedinin davranışına doğrudan atfetmek yerine bütün bağlamı değerlendirmek daha güvenlidir.

Kedi Isırığı Deriyi Deldiyse Ne Yapmalı?

Kedi dişleri küçük ancak sivridir ve derin, dar delici yaralar oluşturabilir. Bu nedenle yüzeyde küçük görünen bir yara dahi bakteri taşıyabilir.

• Yarayı mümkün olan en kısa sürede sıcak/ılık su ve sabunla iyice yıkayın.
• Yaranın kızarıklık, sıcaklık, şişlik veya artan ağrı açısından durumunu takip edin.
• Derin veya ciddi ısırıkta, enfeksiyon bulgularında veya bağışıklık sistemiyle ilgili özel riskleriniz varsa sağlık kuruluşuna başvurun.
• Kedinin kuduz aşı durumu bilinmiyorsa veya ısıran hayvan sahipsiz/yabancıysa bulunduğunuz bölgedeki sağlık otoritesinin önerisini alın.

CDC, bildirilen kedi ısırığı ve tırmalamalarının önemli bir bölümünde enfeksiyon gelişebildiğini belirtiyor. Bu nedenle kanayan bir ısırığı yalnız davranış problemi olarak görüp yara bakımını ihmal etmeyin.

Isırma Davranışı Ne Zaman Veteriner Gerektirir?

Kedilerin Isırması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Benzer Yazılar:

Kediler Neden Mırlar? Mutluluk, İletişim, Stres ve Ağrı Köpeklerde Aşırı Yalama: Temizlik mi, Stres mi, Hastalık mı? Kediler Neden Tırmalar? Mobilya Tırmalaması Nasıl Önlenir? Kediler Neden Yoğurma (Masaj) Hareketi Yapar? Yoğurmanın Bilimsel Sırrı Kediler Neden Kafa Atar ve Yüzünüze Sürtünür? Sevgi mi, İşaretleme mi? Kediler Neden Oyuncaklarını Su Kabına Atar? Bilimsel Sırlar